phone

10 hoạt động cảm giác cho trẻ tự kỷ tại nhà dễ thực hiện

Tác giả: , bài viết được tư vấn chuyên môn bởi: BÁC SĨ TAKAHIRO HONDA (Pajili) Viện trưởng Viện Nghiên cứu Điều trị Cấy ghép Tế bào Gốc Tokyo (TSRI)

 

Hoạt động kích thích giác quan cho trẻ tự kỷ là những trò chơi và trải nghiệm giúp trẻ khám phá môi trường thông qua xúc giác, thị giác, thính giác, khứu giác, vị giác và các hệ giác quan liên quan đến vận động, thăng bằng. Khi được tổ chức phù hợp, những hoạt động này có thể hỗ trợ trẻ phát triển kỹ năng vận động, khả năng tập trung, tương tác và điều hòa cảm xúc.

Vậy cha mẹ có thể tổ chức những hoạt động giác quan nào tại nhà? Dưới đây là 10 gợi ý đơn giản, dễ thực hiện cùng những lưu ý giúp trẻ tham gia một cách thoải mái và an toàn.

1. Vì sao hoạt động kích thích giác quan quan trọng đối với trẻ tự kỷ?

1.1. Giúp trẻ khám phá và làm quen với môi trường xung quanh

Thông qua các hoạt động như chạm vào cát, chơi với nước, nghe âm thanh hoặc quan sát màu sắc, trẻ có cơ hội tiếp xúc với nhiều đặc điểm khác nhau của môi trường.

Chẳng hạn, khi chơi với một hộp chứa các loại vải, trẻ có thể nhận biết sự khác biệt giữa bề mặt mềm mại, thô ráp hoặc trơn nhẵn. Những trải nghiệm này giúp trẻ từng bước làm quen với các cảm giác thường gặp trong sinh hoạt.

Đặc biệt, đối với trẻ có xu hướng né tránh một số kích thích giác quan, việc tiếp cận trong môi trường quen thuộc, với tốc độ phù hợp có thể giúp trẻ cảm thấy an toàn và chủ động hơn.

1.2. Hỗ trợ khả năng xử lý thông tin từ các giác quan

Xử lý giác quan là quá trình hệ thần kinh tiếp nhận, tổ chức và phản ứng với thông tin từ cơ thể cũng như môi trường xung quanh.

Ở trẻ tự kỷ, quá trình này có thể diễn ra khác biệt, khiến trẻ phản ứng mạnh với những kích thích thông thường hoặc khó nhận biết một số tín hiệu từ cơ thể.

Các hoạt động giác quan được lựa chọn phù hợp tạo điều kiện để trẻ thực hành nhận biết và phản ứng với những cảm giác khác nhau. Ví dụ, trò chơi bước trên các bề mặt có kết cấu khác nhau giúp trẻ trải nghiệm thông tin từ bàn chân, đồng thời phối hợp cảm giác với chuyển động cơ thể.

Tuy nhiên, không phải mọi hoạt động kích thích giác quan đều giúp cải thiện khả năng xử lý giác quan. Hiệu quả phụ thuộc vào nhu cầu, đặc điểm và phản ứng của từng trẻ.

1.3. Hỗ trợ điều hòa cảm xúc và hành vi

Một số trẻ tự kỷ có thể trở nên căng thẳng, khó chịu hoặc mất tập trung khi phải tiếp nhận quá nhiều kích thích từ môi trường.

Trong những tình huống này, các hoạt động phù hợp với sở thích và nhu cầu giác quan có thể giúp trẻ thư giãn, giảm cảm giác quá tải và dễ dàng quay lại sinh hoạt thường ngày.

Ví dụ, trẻ thích vận động có thể cảm thấy thoải mái hơn sau khi được đẩy một chiếc hộp nhẹ hoặc tham gia trò chơi kéo, đẩy. Trong khi đó, trẻ nhạy cảm với âm thanh có thể cần một góc yên tĩnh để nghỉ ngơi.

Điều quan trọng là cha mẹ cần quan sát phản ứng thực tế của trẻ, thay vì cho rằng một hoạt động nhất định sẽ mang lại tác dụng thư giãn cho tất cả trẻ tự kỷ.

1.4. Phát triển kỹ năng vận động tinh và vận động thô

Nhiều hoạt động giác quan kết hợp việc sử dụng bàn tay, ngón tay và chuyển động toàn thân, từ đó tạo cơ hội để trẻ luyện tập các kỹ năng vận động.

  • Vận động tinh: Những trò chơi như xúc hạt, bóp miếng bọt biển, cầm cọ vẽ hoặc chuyển đồ vật giữa các hộp giúp trẻ thực hành phối hợp bàn tay và ngón tay.
  • Vận động thô: Các hoạt động bò, bước qua chướng ngại vật, giữ thăng bằng hoặc đẩy đồ vật giúp trẻ luyện tập khả năng phối hợp các nhóm cơ lớn.
  • Phối hợp tay – mắt: Việc rót nước, thả đồ vật vào đúng vị trí hoặc xếp đồ chơi giúp trẻ thực hành quan sát và điều chỉnh chuyển động.

Khi được luyện tập thường xuyên với mức độ phù hợp, những kỹ năng này có thể hỗ trợ trẻ tham gia các hoạt động tự phục vụ như mặc quần áo, sử dụng thìa hoặc cất đồ chơi.

1.5. Khuyến khích khả năng tập trung, tương tác và giao tiếp

Hoạt động giác quan không chỉ mang đến trải nghiệm cảm giác mà còn tạo ra những tình huống giao tiếp tự nhiên giữa trẻ và người chăm sóc.

Ví dụ, khi chơi thổi bong bóng, cha mẹ có thể chờ trẻ nhìn, chỉ tay, ra hiệu hoặc nói để yêu cầu tiếp tục. Trong trò chơi rót nước, trẻ có thể thực hành chờ đến lượt, đưa và nhận dụng cụ.

Thông qua những tương tác này, trẻ có cơ hội luyện tập:

  • Duy trì sự chú ý vào hoạt động yêu thích.
  • Chia sẻ sự chú ý với người khác.
  • Thực hiện yêu cầu đơn giản và chờ đến lượt.
  • Thể hiện mong muốn bằng lời nói, cử chỉ hoặc hình ảnh.

Cha mẹ nên ưu tiên sự tham gia tự nguyện và phản hồi phù hợp với khả năng giao tiếp của trẻ, không yêu cầu trẻ phải nói hoặc giao tiếp bằng mắt mới được tiếp tục chơi.

2. 10 hoạt động kích thích giác quan cho trẻ tự kỷ tại nhà

2.1. Hoạt động 1: Khám phá hộp giác quan khô (Dry Sensory Bin)

Hộp giác quan khô là hoạt động cho trẻ khám phá các vật liệu có kết cấu khác nhau thông qua việc chạm, xúc, đổ và tìm kiếm đồ vật. Trò chơi này tạo cơ hội để trẻ trải nghiệm xúc giác, đồng thời luyện tập khả năng phối hợp tay – mắt và vận động tinh.

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị một hộp nhựa rộng, thành thấp và các vật liệu khô phù hợp với độ tuổi như giấy vụn bản lớn hoặc các miếng vải mềm.
  • Đặt thêm cốc nhựa, thìa xúc hoặc đồ chơi kích thước lớn vào hộp.
  • Hướng dẫn trẻ dùng tay hoặc dụng cụ để xúc, chuyển và phân loại đồ vật.
  • Có thể giấu một vài món đồ chơi lớn trong hộp để trẻ tìm kiếm.

Lợi ích: Hoạt động giúp trẻ khám phá các kết cấu khác nhau, thực hành thao tác cầm nắm, phối hợp hai tay và duy trì sự chú ý trong khi chơi.

2.2. Hoạt động 2: Chơi với nước và dụng cụ rót nước (Water Pouring Station)

Chơi với nước là hoạt động giác quan đơn giản, giúp trẻ trải nghiệm cảm giác ướt, nhiệt độ và chuyển động của dòng nước. Việc sử dụng các dụng cụ rót nước còn tạo cơ hội để trẻ luyện tập khả năng kiểm soát bàn tay.

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị một khay nông chứa lượng nước vừa đủ, đặt trên bề mặt chắc chắn.
  • Cung cấp các dụng cụ như cốc nhựa, bình nhỏ, phễu lớn hoặc miếng bọt biển.
  • Hướng dẫn trẻ múc nước từ khay, rót sang cốc khác hoặc dùng bọt biển thấm và vắt nước.
  • Tăng sự thú vị bằng cách cho trẻ quan sát đồ chơi nổi trên mặt nước.

Lợi ích: Hỗ trợ trải nghiệm xúc giác, luyện tập phối hợp tay – mắt, kiểm soát lực tay và làm quen với các khái niệm như đầy – vơi, nhiều – ít.

2.3. Hoạt động 3: Chơi thổi bong bóng (Bubble Play)

Những quả bong bóng chuyển động trong không khí có thể thu hút sự chú ý của trẻ, tạo cơ hội luyện tập theo dõi bằng mắt, phối hợp tay – mắt và tương tác với người khác.

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị dung dịch thổi bong bóng dành cho trẻ em và dụng cụ thổi phù hợp.
  • Người lớn thổi một vài quả bong bóng để trẻ quan sát.
  • Khuyến khích trẻ dùng tay chạm hoặc làm vỡ bong bóng.
  • Tạm dừng và chờ trẻ thể hiện mong muốn tiếp tục bằng cử chỉ, hình ảnh hoặc lời nói.
  • Với trẻ có khả năng phù hợp, có thể hướng dẫn trẻ tự thổi bong bóng.

Lợi ích: Giúp trẻ thực hành theo dõi vật thể chuyển động, phối hợp vận động, chia sẻ sự chú ý và giao tiếp yêu cầu.

2.4. Hoạt động 4: Vẽ tranh bằng ngón tay (Finger Painting)

Vẽ tranh bằng ngón tay cho phép trẻ trực tiếp cảm nhận kết cấu của màu vẽ, đồng thời khám phá sự thay đổi màu sắc khi trộn và di chuyển màu trên giấy.

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị giấy khổ lớn và màu vẽ an toàn, phù hợp với độ tuổi.
  • Cho một lượng nhỏ màu lên giấy hoặc khay.
  • Khuyến khích trẻ dùng đầu ngón tay, lòng bàn tay để chấm, kéo hoặc tạo hình.
  • Cha mẹ có thể cùng trẻ tạo các đường thẳng, vòng tròn hoặc dấu bàn tay.

Lợi ích: Tạo cơ hội khám phá xúc giác và thị giác, luyện tập vận động tinh, phối hợp tay – mắt và thể hiện sự sáng tạo.

2.5. Hoạt động 5: Khám phá các chất liệu mềm (Soft Texture Exploration)

Hoạt động khám phá chất liệu mềm phù hợp để trẻ làm quen với những cảm giác xúc giác khác nhau trong môi trường ít kích thích.

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị các vật liệu như khăn bông, vải cotton, vải nhung, miếng bọt biển mềm hoặc thú bông.
  • Đặt các vật liệu trong một chiếc giỏ để trẻ tự lựa chọn.
  • Khuyến khích trẻ sờ, bóp nhẹ hoặc vuốt trên bề mặt.
  • Có thể cùng trẻ phân loại vật liệu theo đặc điểm mềm, mịn hoặc xốp.

Lợi ích: Giúp trẻ nhận biết sự khác biệt giữa các kết cấu, luyện tập khả năng phân biệt xúc giác và mở rộng vốn từ mô tả cảm giác nếu phù hợp với khả năng ngôn ngữ.

2.6. Hoạt động 6: Đường đi vận động giác quan (Sensory Walk)

Đường đi vận động giác quan là hoạt động kết hợp trải nghiệm xúc giác ở bàn chân với khả năng giữ thăng bằng và điều chỉnh chuyển động cơ thể.

Cách thực hiện:

  • Tạo một đường đi ngắn bằng các tấm thảm có bề mặt khác nhau như thảm xốp, thảm mềm hoặc miếng cao su chống trượt.
  • Sắp xếp các tấm thảm liên tiếp trên nền nhà bằng phẳng.
  • Hướng dẫn trẻ bước lần lượt qua từng vị trí.
  • Có thể kết hợp các nhiệm vụ đơn giản như dừng lại, bước sang bên hoặc nhặt đồ chơi ở cuối đường đi.

Lợi ích: Hỗ trợ luyện tập thăng bằng, phối hợp vận động thô, nhận biết vị trí cơ thể và trải nghiệm các cảm giác khác nhau ở bàn chân.

2.7. Hoạt động 7: Trò chơi vận động tạo áp lực cơ (Heavy Work Play)

Heavy Work Play là nhóm hoạt động sử dụng lực cơ và chuyển động chống lại sức cản phù hợp. Những hoạt động này cung cấp thông tin cho hệ cảm giác bản thể, giúp trẻ nhận biết lực và vị trí của các bộ phận cơ thể khi vận động.

Cách thực hiện:

  • Cho trẻ đẩy một chiếc giỏ đựng quần áo có trọng lượng nhẹ.
  • Cùng trẻ kéo một hộp đồ chơi trên sàn bằng phẳng.
  • Tổ chức trò chơi đẩy tường bằng hai tay.
  • Khuyến khích trẻ bò qua đường hầm vải hoặc di chuyển những chiếc gối mềm.

Lợi ích: Tạo cơ hội luyện tập sức mạnh cơ, phối hợp vận động, kiểm soát lực và nhận biết cơ thể. Một số trẻ có thể cảm thấy dễ chịu hơn sau những hoạt động vận động phù hợp.

2.8. Hoạt động 8: Chơi với âm nhạc và nhịp điệu (Music and Rhythm Play)

Âm nhạc và nhịp điệu mang đến cơ hội khám phá âm thanh, đồng thời kết hợp vận động và tương tác xã hội trong một hoạt động vui chơi.

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị các dụng cụ đơn giản như trống nhỏ, xúc xắc âm nhạc hoặc chuông có âm lượng vừa phải.
  • Bắt đầu bằng những nhịp chậm, ngắn để trẻ quan sát và làm quen.
  • Khuyến khích trẻ gõ theo nhịp hoặc tạo ra âm thanh riêng.
  • Tổ chức trò chơi luân phiên: cha mẹ gõ trước, sau đó chờ trẻ phản hồi.
  • Có thể kết hợp bài hát quen thuộc với các động tác vỗ tay hoặc lắc người.

Lợi ích: Hỗ trợ luyện tập chú ý thính giác, phối hợp vận động, bắt chước và tương tác qua lại.

2.9. Hoạt động 9: Trò chơi giác quan trong giờ tắm (Bath Time Sensory Games)

Giờ tắm là cơ hội để trẻ trải nghiệm cảm giác từ nước, bọt và các vật dụng quen thuộc. Việc lồng ghép trò chơi phù hợp có thể giúp trẻ tham gia tích cực hơn vào hoạt động vệ sinh cá nhân.

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị đồ chơi nổi, cốc nhựa hoặc miếng bọt biển mềm.
  • Cho trẻ quan sát đồ chơi nổi và di chuyển trên mặt nước.
  • Hướng dẫn trẻ dùng cốc múc nước, đổ nước hoặc bóp miếng bọt biển.
  • Có thể chơi trò tìm đồ vật hoặc phân loại đồ chơi theo màu sắc.

Lợi ích: Tạo cơ hội khám phá xúc giác, phối hợp tay – mắt, luyện tập thao tác cầm nắm và làm quen với các hoạt động trong giờ tắm.

2.10. Hoạt động 10: Xây dựng góc thư giãn (Calm-Down Corner)

Góc thư giãn là một không gian yên tĩnh, được bố trí để trẻ có thể nghỉ ngơi và giảm tiếp xúc với những kích thích không cần thiết khi cảm thấy quá tải.

Khác với các trò chơi tăng trải nghiệm giác quan, hoạt động này tập trung vào việc điều chỉnh môi trường để phù hợp với nhu cầu cảm giác của trẻ.

Cách thực hiện:

  • Lựa chọn một góc nhỏ trong phòng, tránh xa tivi và những khu vực thường xuyên có tiếng ồn.
  • Bố trí thảm mềm, gối tựa, thú bông hoặc một vài cuốn sách yêu thích.
  • Sử dụng ánh sáng dịu, hạn chế đèn nhấp nháy và các vật dụng phát âm thanh lớn.
  • Hướng dẫn trẻ nhận biết đây là nơi có thể đến nghỉ ngơi khi cảm thấy mệt mỏi hoặc khó chịu.
  • Cho phép trẻ tự lựa chọn đồ vật và thời gian sử dụng không gian.

Lợi ích: Tạo môi trường hỗ trợ trẻ nghỉ ngơi, giảm kích thích từ bên ngoài và từng bước nhận biết nhu cầu điều hòa cảm xúc của bản thân.

3. Cách lựa chọn hoạt động giác quan phù hợp với từng trẻ

3.1. Dựa trên độ tuổi và khả năng phát triển của trẻ

Độ tuổi và mức độ phát triển là những yếu tố quan trọng khi lựa chọn hoạt động giác quan. Cha mẹ cần cân nhắc khả năng vận động, nhận thức, giao tiếp và mức độ tự lập của trẻ để xác định trò chơi phù hợp.

Chẳng hạn:

  • Trẻ nhỏ hoặc mới bắt đầu: Ưu tiên hoạt động đơn giản như chạm vào khăn mềm, chơi với đồ vật kích thước lớn hoặc quan sát bong bóng.
  • Trẻ đã có kỹ năng vận động tinh cơ bản: Có thể thực hiện các hoạt động xúc, rót nước, vẽ bằng ngón tay hoặc phân loại đồ vật.
  • Trẻ có khả năng phối hợp vận động tốt hơn: Có thể tham gia đường đi giác quan, trò chơi vượt chướng ngại vật hoặc các hoạt động kéo, đẩy.

Bên cạnh độ tuổi, cha mẹ cần quan tâm đến khả năng thực tế của trẻ. Không nên lựa chọn hoạt động quá phức tạp chỉ vì trò chơi đó được thiết kế cho nhóm tuổi tương ứng.

3.2. Dựa trên đặc điểm tìm kiếm hoặc né tránh kích thích giác quan

Trẻ tự kỷ có thể có xu hướng tìm kiếm hoặc né tránh một số loại kích thích giác quan. Việc nhận biết những đặc điểm này giúp cha mẹ lựa chọn hoạt động phù hợp và hạn chế tình trạng quá tải.

  • Trẻ tìm kiếm kích thích giác quan: Thường thích nhảy, chạy, xoay người, chạm vào đồ vật hoặc tạo ra âm thanh. Cha mẹ có thể tổ chức các trò chơi vận động, kéo đẩy hoặc khám phá chất liệu trong môi trường an toàn.
  • Trẻ nhạy cảm hoặc né tránh kích thích: Có thể khó chịu khi chạm vào chất liệu lạ, nghe tiếng động lớn hoặc tiếp xúc với ánh sáng mạnh. Nên ưu tiên hoạt động nhẹ nhàng, ít kích thích và cho trẻ quyền lựa chọn mức độ tham gia.

Một trẻ cũng có thể tìm kiếm kích thích ở giác quan này nhưng lại nhạy cảm với giác quan khác. Ví dụ, trẻ thích vận động mạnh nhưng không chịu được tiếng ồn lớn.

Vì vậy, cha mẹ cần quan sát nhu cầu của từng hệ giác quan, không nên chỉ dựa vào một vài biểu hiện để lựa chọn hoạt động cho trẻ.

3.3. Ưu tiên hoạt động phù hợp với sở thích của trẻ

Trẻ thường có xu hướng tham gia tích cực hơn khi hoạt động gắn liền với những đồ vật hoặc trò chơi yêu thích.

Ví dụ, nếu trẻ thích ô tô, cha mẹ có thể tạo một đường đi bằng thảm mềm để trẻ đẩy xe qua các bề mặt khác nhau. Nếu trẻ yêu thích nước, trò chơi rót nước hoặc thả đồ vật nổi có thể là lựa chọn phù hợp.

Trong quá trình chơi, phụ huynh có thể lồng ghép những yêu cầu đơn giản như chọn đồ vật, chờ đến lượt hoặc thể hiện mong muốn tiếp tục.

Mục tiêu không phải khiến trẻ hoàn thành tất cả nhiệm vụ mà là tạo cơ hội để trẻ chủ động khám phá và tương tác. Khi cảm thấy hứng thú, trẻ có thể duy trì sự tham gia lâu hơn và sẵn sàng thử những trải nghiệm mới.

3.4. Bắt đầu với hoạt động đơn giản và tăng dần mức độ trải nghiệm

Khi giới thiệu một hoạt động giác quan mới, cha mẹ nên bắt đầu bằng những trải nghiệm đơn giản, quen thuộc và có cường độ thấp.

Ví dụ, với trẻ chưa quen chạm vào màu vẽ, phụ huynh có thể thực hiện theo trình tự:

  • Bước 1: Cho trẻ quan sát màu vẽ và người lớn thực hiện.
  • Bước 2: Để trẻ dùng cọ hoặc dụng cụ tiếp xúc với màu.
  • Bước 3: Khuyến khích trẻ chạm nhẹ bằng một ngón tay nếu trẻ sẵn sàng.
  • Bước 4: Mở rộng sang các hoạt động vẽ bằng nhiều ngón tay hoặc lòng bàn tay khi trẻ cảm thấy thoải mái.

Không nhất thiết phải thực hiện đầy đủ các bước trong một buổi chơi. Cha mẹ có thể duy trì hoạt động ở mức trẻ chấp nhận được hoặc chuyển sang hình thức khác nếu trẻ không muốn tiếp tục.

Việc tăng dần mức độ trải nghiệm cần dựa trên sự sẵn sàng của trẻ, không nhằm ép trẻ phải chịu đựng những cảm giác gây khó chịu.

3.5. Quan sát phản ứng để điều chỉnh thời gian và cường độ kích thích

Trong quá trình tổ chức hoạt động giác quan, cha mẹ cần chú ý đến những thay đổi trong biểu cảm, hành vi và mức độ tham gia của trẻ.

Nếu trẻ chủ động khám phá, thể hiện sự thích thú hoặc muốn tiếp tục, phụ huynh có thể duy trì hoạt động. Ngược lại, khi trẻ xuất hiện dấu hiệu bịt tai, né tránh, căng thẳng, kích động hoặc cố gắng rời khỏi khu vực chơi, cần giảm kích thích hoặc dừng hoạt động.

Cha mẹ có thể bắt đầu bằng những buổi chơi ngắn khoảng 5–10 phút, sau đó điều chỉnh linh hoạt theo khả năng và nhu cầu của trẻ. Đây chỉ là khoảng thời gian gợi ý, không phải tiêu chuẩn bắt buộc.

Ngoài ra, nên quan sát phản ứng của trẻ sau khi kết thúc. Nếu trẻ thường xuyên mệt mỏi, khó chịu hoặc mất nhiều thời gian để ổn định trở lại, hoạt động có thể cần được thay đổi về thời lượng, cường độ hoặc cách tổ chức.

4. Những lưu ý khi tổ chức hoạt động giác quan cho trẻ tự kỷ tại nhà

Mặc dù các hoạt động giác quan có thể dễ dàng thực hiện bằng những vật dụng quen thuộc, cha mẹ vẫn cần chú ý đến yếu tố an toàn và khả năng đáp ứng của trẻ.

Dưới đây là một số nguyên tắc quan trọng:

  • Lựa chọn vật liệu an toàn: Ưu tiên đồ chơi không độc hại, không có cạnh sắc và phù hợp với độ tuổi. Tránh các vật nhỏ dễ gây hóc, đặc biệt với trẻ có thói quen đưa đồ vật vào miệng.
  • Luôn giám sát trẻ khi chơi: Người lớn cần theo dõi trực tiếp trong suốt hoạt động, đặc biệt khi trẻ chơi với nước, vật liệu rời hoặc dụng cụ vận động.
  • Không ép trẻ tiếp xúc với chất liệu gây khó chịu: Nếu trẻ né tránh cát, màu vẽ hoặc bề mặt lạ, cha mẹ có thể cho trẻ quan sát trước hoặc sử dụng dụng cụ thay vì tiếp xúc trực tiếp.
  • Tránh quá nhiều kích thích cùng lúc: Không nên kết hợp đồng thời âm thanh lớn, ánh sáng mạnh, nhiều màu sắc chuyển động và hoạt động vận động liên tục.
  • Bắt đầu bằng hoạt động ngắn: Lựa chọn thời lượng phù hợp với khả năng tập trung, sau đó điều chỉnh theo mức độ hứng thú và phản ứng của trẻ.
  • Tôn trọng quyền lựa chọn và nhu cầu nghỉ ngơi: Cho phép trẻ từ chối, thay đổi cách chơi hoặc tạm dừng khi cảm thấy không thoải mái.
  • Không thay thế can thiệp chuyên môn: Các trò chơi giác quan tại nhà chỉ mang tính hỗ trợ. Nếu khó khăn giác quan ảnh hưởng đáng kể đến ăn uống, giấc ngủ, vệ sinh hoặc học tập, cha mẹ nên trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên viên hoạt động trị liệu để được đánh giá và hướng dẫn.

Đặc biệt, cần phân biệt giữa các trò chơi khám phá giác quan thông thường và liệu pháp tích hợp giác quan (Sensory Integration Therapy) được thực hiện theo chương trình chuyên môn.

Kết luận

Các hoạt động kích thích giác quan cho trẻ tự kỷ tại nhà không nhất thiết phải cầu kỳ hay sử dụng thiết bị chuyên dụng. Từ chơi với nước, thổi bong bóng đến khám phá chất liệu và vận động, mỗi hoạt động đều có thể trở thành cơ hội để trẻ trải nghiệm, rèn luyện kỹ năng và tương tác với người thân.

Có thể bạn chưa biết:

Một bước ngoặt đáng kể trong điều trị tự kỷ, mở ra cánh cửa hy vọng mới cho hàng triệu người bệnh trên toàn thế giới. Tại Việt Nam, Miracare tự hào là cầu nối đưa bệnh nhân mắc bệnh tự kỷ điều trị tại Viện nghiên cứu, điều trị cấy ghép tế bào gốc Tokyo (TSRI) - đơn vị tiên phong và duy nhất hiện tại điều trị bệnh tự kỷ bằng phương pháp này tại Nhật Bản.

Tại TSRI có hơn 500 trẻ mắc bệnh tự kỷ đã điều trị bằng liệu pháp này, hơn 95% bệnh nhân cải thiện đáng kể sau điều trị. Cùng tìm hiểu phương pháp điều trị tự kỷ bằng liệu pháp tế bào gốc nhé!

TRẮC NGHIỆM

ĐÁNH GIÁ PHÁT TRIỂN CHỨC NĂNG CỦA TRẺ

TRẮC NGHIỆM:

ĐÁNH GIÁ PHÁT TRIỂN CHỨC NĂNG CỦA TRẺ
Câu 1/10

Câu 1.
Ít giao tiếp bằng mắt hoặc nhìn vật từ góc độ không bình thường?

Vui lòng chọn một đáp án!

Câu 2.
Phớt lờ khi được gọi, phớt lờ một cách thường xuyên, không quay đầu về phía có tiếng nói?

Vui lòng chọn một đáp án!

Câu 3.
Sợ hãi quá mức với tiếng ồn (như máy hút bụi); thường xuyên bịt tai?

Vui lòng chọn một đáp án!

Câu 4.
Bộc phát cơn giận dữ hoặc phản ứng thái quá khi không được như ý muốn

Vui lòng chọn một đáp án!

Câu 5.
Không thích được chạm vào hoặc ôm (ví dụ: xoa đầu, nắm tay…)

Vui lòng chọn một đáp án!

Câu 6.
Trẻ có bị mất khả năng ngôn ngữ đã từng có không?

Vui lòng chọn một đáp án!

Câu 7.
Khi muốn điều gì đó, trẻ có kéo tay cha mẹ hoặc dẫn cha mẹ đi không?

Vui lòng chọn một đáp án!

Câu 8.
Trẻ có lặp lại những từ đã nghe, một phần của câu nói hoặc quảng cáo trên TV không?

Vui lòng chọn một đáp án!

Câu 9.
Trẻ có thói quen xếp đồ chơi thành hàng không?

Vui lòng chọn một đáp án!

Câu 10.
Trẻ có sở thích bị giới hạn (như xem đi xem lại cùng một video) không?

Vui lòng chọn một đáp án!

(Hãy chọn mức độ phù hợp với trẻ)

[0]. Không có biểu hiện triệu chứng

[1]. Có biểu hiện triệu chứng mức bình thường

[2]. Biểu hiện triệu chứng ở mức nặng

KẾT QUẢ ĐÁNH GIÁ
Mirai Care là đơn vị tư vấn về các chương trình trị liệu y tế, không thực hiện các hoạt động khám, chữa bệnh trực tiếp