Vocal Stimming ở trẻ tự kỷ: Nguyên nhân và cách xử lý

Tác giả: Ngô Thị Thúy An , bài viết được tư vấn chuyên môn bởi: BÁC SĨ TAKAHIRO HONDA (Pajili) Viện trưởng Viện Nghiên cứu Điều trị Cấy ghép Tế bào Gốc Tokyo (TSRI)

Trẻ thường xuyên phát ra những âm thanh lặp đi lặp lại, ngân nga, la hét hoặc tự nói một mình mà không nhằm mục đích giao tiếp khiến nhiều phụ huynh băn khoăn liệu đây có phải là dấu hiệu bất thường. Trong một số trường hợp, những hành vi này có thể liên quan đến vocal stimming – một dạng hành vi tự kích thích bằng âm thanh thường gặp ở trẻ rối loạn phổ tự kỷ, giúp trẻ điều hòa cảm xúc hoặc đáp ứng nhu cầu cảm giác. Vậy vocal stimming là gì, nguyên nhân do đâu, có ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ không và cha mẹ nên hỗ trợ như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

1. Vocal stimming là gì?

Vocal stimming (hành vi tự kích thích bằng giọng nói hoặc âm thanh) là một dạng hành vi lặp đi lặp lại, trong đó trẻ tạo ra những âm thanh, từ ngữ hoặc tiếng động bằng giọng nói nhằm đáp ứng nhu cầu cảm giác, điều hòa cảm xúc hoặc duy trì trạng thái tập trung. Đây là một trong những biểu hiện thường gặp ở người có rối loạn phổ tự kỷ, nhưng cũng có thể xuất hiện ở người không tự kỷ.

Không giống với hoạt động giao tiếp thông thường, vocal stimming thường không nhằm truyền đạt một thông điệp cụ thể đến người khác. Trẻ có thể liên tục ngân nga một giai điệu, lặp lại một từ yêu thích, phát ra tiếng “ư ư”, “a a” hoặc tạo những âm thanh đặc biệt ngay cả khi không có ai trò chuyện cùng.

Ví dụ, một trẻ có thể liên tục ngân nga khi đang chơi đồ chơi vì cảm thấy thích thú. Trong khi đó, trẻ khác lại phát ra âm thanh lặp đi lặp lại khi bước vào môi trường đông người để tự trấn an trước những kích thích từ xung quanh.

Vocal stimming có thể xuất hiện trong nhiều trạng thái cảm xúc khác nhau, chẳng hạn như:

• Khi vui vẻ, hào hứng: Trẻ phát ra những âm thanh quen thuộc để thể hiện sự phấn khích hoặc tận hưởng cảm giác từ âm thanh đó.
• Khi căng thẳng, lo lắng: Việc lặp lại âm thanh có thể giúp trẻ tự trấn an và cảm thấy dễ chịu hơn.
• Khi buồn chán hoặc cần kích thích giác quan: Trẻ tạo ra âm thanh để đáp ứng nhu cầu cảm giác hoặc duy trì sự chú ý.
• Khi cần tập trung: Một số trẻ có thể ngân nga hoặc phát âm lặp lại trong lúc thực hiện hoạt động yêu thích.

Điều quan trọng là vocal stimming không phải lúc nào cũng là hành vi tiêu cực cần loại bỏ. Trong nhiều trường hợp, đây là cách trẻ tự điều chỉnh trạng thái cảm xúc và cảm giác của mình. Tuy nhiên, nếu hành vi xuất hiện với tần suất cao, gây đau rát cổ họng, ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt hoặc khiến trẻ gặp khó khăn trong học tập, cha mẹ nên tìm hiểu nguyên nhân để có hướng hỗ trợ phù hợp.

2. Các dạng khác nhau của hành vi tự kích thích bằng giọng nói ở người tự kỷ

Vocal stimming ở trẻ tự kỷ có thể biểu hiện dưới nhiều hình thức, từ việc lặp lại một từ, ngân nga âm thanh đến bắt chước tiếng động vật. Mỗi trẻ có thể có những kiểu phát âm, tần suất và hoàn cảnh xuất hiện khác nhau.

Việc nhận biết các dạng vocal stimming giúp cha mẹ hiểu rõ hơn về nhu cầu cảm giác, cảm xúc và cách trẻ phản ứng với môi trường xung quanh, thay vì chỉ tập trung vào việc ngăn trẻ phát ra âm thanh.

2.1. Lặp lại từ hoặc cụm từ (Hiện tượng nhại lời)

Một trong những biểu hiện dễ nhận thấy là trẻ liên tục lặp lại những từ, cụm từ hoặc câu nói đã từng nghe, chẳng hạn như lời của cha mẹ, giáo viên, nhân vật hoạt hình hoặc một đoạn hội thoại quen thuộc. Hiện tượng này được gọi là echolalia (nhại lời).

Nhại lời có thể xuất hiện dưới hai hình thức:

• Nhại lời tức thì: Trẻ lặp lại ngay một từ hoặc câu nói vừa nghe. Ví dụ, khi mẹ hỏi “Con muốn uống nước không?”, trẻ đáp lại bằng chính câu hỏi đó.
• Nhại lời trì hoãn: Trẻ lặp lại những câu nói đã nghe từ trước, có thể sau vài giờ, vài ngày hoặc lâu hơn. Ví dụ, trẻ thường xuyên đọc lại lời thoại trong bộ phim hoạt hình yêu thích.

Trong một số trường hợp, trẻ lặp lại câu nói vì thích âm thanh, nhịp điệu hoặc cảm giác khi phát âm. Khi đó, hành vi có thể mang đặc điểm của vocal stimming.

Tuy nhiên, không phải mọi hành vi nhại lời đều là vocal stimming. Đối với nhiều trẻ tự kỷ, nhại lời còn có thể là một hình thức giao tiếp, giúp trẻ thể hiện nhu cầu, xử lý thông tin ngôn ngữ hoặc tham gia tương tác với người khác.

Vì vậy, thay vì lập tức yêu cầu trẻ ngừng lặp lại, cha mẹ nên quan sát hoàn cảnh xuất hiện để hiểu trẻ đang tự điều hòa cảm giác hay cố gắng truyền đạt một thông điệp.

2.2. Sử dụng âm thanh lặp đi lặp lại

Một dạng vocal stimming phổ biến ở trẻ tự kỷ là liên tục tạo ra những âm thanh không nhất thiết mang ý nghĩa ngôn ngữ. Trẻ có thể phát ra các tiếng như “ư ư”, “a a”, “mmm”, ngân nga, huýt sáo hoặc tạo âm thanh bằng lưỡi và môi.

Những âm thanh này thường có nhịp điệu hoặc cao độ tương đối giống nhau và có thể được lặp lại nhiều lần trong ngày.

Ví dụ, một trẻ thường xuyên ngân nga tiếng “mmm” khi ngồi chơi một mình. Trẻ khác lại phát ra âm thanh có cao độ cao khi hào hứng hoặc liên tục tạo tiếng động bằng miệng trong lúc tập trung vào một hoạt động.

Hành vi này có thể liên quan đến một số nhu cầu như:

• Tìm kiếm kích thích cảm giác: Trẻ cảm thấy thích thú với âm thanh, độ rung hoặc cảm giác khi phát âm.
• Điều hòa cảm xúc: Việc tạo ra âm thanh quen thuộc có thể giúp trẻ cảm thấy bình tĩnh hơn khi căng thẳng.
• Thể hiện sự phấn khích: Một số trẻ phát ra âm thanh lặp lại khi vui vẻ hoặc mong chờ điều gì đó.
• Duy trì sự tập trung: Âm thanh có thể giúp một số trẻ ổn định trạng thái chú ý trong quá trình thực hiện hoạt động.

Cha mẹ cần phân biệt vocal stimming với các biểu hiện phát âm thông thường trong quá trình phát triển ngôn ngữ. Đặc biệt ở trẻ nhỏ, việc bập bẹ và thử nghiệm những âm thanh mới là một phần tự nhiên của quá trình học nói.

Nếu trẻ vẫn giao tiếp, học tập và sinh hoạt bình thường, vocal stimming không nhất thiết cần được can thiệp để loại bỏ. Điều quan trọng là xác định liệu hành vi có gây khó chịu cho trẻ hoặc ảnh hưởng đáng kể đến các hoạt động cần thiết hay không.

2.3. Tạo ra tiếng kêu của động vật

Một số trẻ tự kỷ có xu hướng bắt chước và lặp lại tiếng kêu của các loài động vật như tiếng mèo kêu, chó sủa, chim hót hoặc tiếng gầm của sư tử. Trẻ có thể thực hiện hành vi này nhiều lần, ngay cả khi không tham gia trò chơi hoặc hoạt động học tập liên quan đến động vật.

Ví dụ, sau khi xem một bộ phim hoạt hình có nhân vật chú mèo, trẻ liên tục phát ra tiếng “meo meo” trong lúc chơi đồ chơi, đi lại trong nhà hoặc khi cảm thấy hào hứng.

Đối với một số trẻ, những âm thanh này mang lại cảm giác thú vị nhờ nhịp điệu, cao độ hoặc sự rung động khi phát âm. Việc lặp lại âm thanh quen thuộc cũng có thể giúp trẻ tự trấn an trong những tình huống khiến trẻ lo lắng.

Tuy nhiên, không phải mọi hành vi bắt chước tiếng động vật đều là dấu hiệu của vocal stimming hoặc tự kỷ. Trẻ nhỏ thường học hỏi thông qua việc mô phỏng âm thanh xung quanh, đặc biệt khi chơi trò đóng vai, đọc sách tranh hoặc tương tác với người lớn.

Sự khác biệt cần được xem xét dựa trên mục đích và hoàn cảnh xuất hiện. Nếu trẻ bắt chước tiếng động vật để chơi đùa, giao tiếp hoặc đáp lại lời hướng dẫn, đây có thể là hoạt động học tập thông thường. Ngược lại, nếu trẻ liên tục lặp lại âm thanh nhằm tìm kiếm cảm giác hoặc điều hòa cảm xúc, hành vi có thể mang đặc điểm của vocal stimming.

Cha mẹ nên quan sát tần suất, thời điểm xuất hiện và phản ứng của trẻ trước, trong và sau khi phát ra âm thanh. Những thông tin này sẽ giúp gia đình hiểu rõ hơn nhu cầu của con và lựa chọn cách hỗ trợ phù hợp mà không gây áp lực hoặc hạn chế khả năng thể hiện bản thân của trẻ.

3. Tại sao trẻ tự kỷ xuất hiện vocal stimming?

Vocal stimming ở trẻ tự kỷ có thể xuất hiện khi trẻ liên tục ngân nga, phát ra những âm thanh không có nghĩa, lặp lại từ ngữ hoặc bắt chước tiếng động quen thuộc. Những hành vi này đôi khi khiến cha mẹ lo lắng, đặc biệt khi trẻ phát ra âm thanh với tần suất cao hoặc trong những tình huống không phù hợp.

Tuy nhiên, vocal stimming không đơn thuần là một thói quen xấu hay hành vi cố tình gây chú ý. Đối với nhiều trẻ tự kỷ, đây có thể là cách tự điều hòa cảm giác, giải tỏa cảm xúc hoặc thích nghi với những tác động từ môi trường xung quanh.

Một số nguyên nhân và yếu tố thường liên quan đến vocal stimming bao gồm:

• Nhu cầu kích thích giác quan: Một số trẻ thích cảm giác rung ở cổ họng, chuyển động của miệng hoặc âm thanh do chính mình tạo ra. Việc lặp lại tiếng ngân nga, tiếng huýt sáo hoặc những âm tiết quen thuộc có thể mang đến trải nghiệm cảm giác dễ chịu.
• Điều hòa cảm xúc và giảm căng thẳng: Khi lo lắng, mệt mỏi hoặc phải đối mặt với môi trường xa lạ, trẻ có thể lặp lại âm thanh như một cách tự trấn an và tìm lại cảm giác ổn định.
• Thể hiện sự vui vẻ, phấn khích: Vocal stimming không chỉ xuất hiện khi trẻ căng thẳng. Một số trẻ thường ngân nga, phát ra tiếng kêu hoặc lặp lại câu nói yêu thích khi cảm thấy hào hứng.
• Phản ứng với môi trường quá nhiều kích thích: Tiếng ồn, ánh sáng mạnh, không gian đông người hoặc sự thay đổi đột ngột có thể khiến trẻ gặp khó khăn trong việc xử lý thông tin cảm giác. Khi đó, âm thanh lặp lại có thể giúp trẻ đối phó với cảm giác quá tải.
• Duy trì sự tập trung: Một số trẻ phát ra âm thanh quen thuộc trong lúc học tập, chơi đồ chơi hoặc thực hiện những hoạt động đòi hỏi sự chú ý.
• Khó khăn trong giao tiếp: Khi chưa có đủ khả năng diễn đạt nhu cầu bằng lời nói hoặc phương tiện giao tiếp khác, trẻ có thể sử dụng những âm thanh quen thuộc. Tuy nhiên, cần phân biệt hành vi tự kích thích với những âm thanh có mục đích giao tiếp.

Ví dụ, một trẻ thường xuyên phát ra tiếng “ư ư” khi bước vào lớp học đông người nhưng ít thực hiện hành vi này khi ở nhà. Điều đó có thể gợi ý rằng tiếng ồn hoặc những yêu cầu trong lớp học đang khiến trẻ căng thẳng. Ngược lại, nếu trẻ ngân nga khi chơi món đồ yêu thích, hành vi có thể liên quan đến cảm giác vui vẻ hoặc hứng thú.

Không phải mọi trẻ tự kỷ đều có vocal stimming và nguyên nhân xuất hiện hành vi cũng khác nhau ở từng trẻ. Vì vậy, cha mẹ cần quan sát hoàn cảnh, tần suất và cảm xúc của con để hiểu hành vi đang đáp ứng nhu cầu gì, thay vì chỉ tìm cách yêu cầu trẻ ngừng phát ra âm thanh.

4. Các cách cải thiện vocal stimming ở trẻ tự kỷ

Khi trẻ liên tục phát ra những âm thanh lặp đi lặp lại, nhiều phụ huynh thường tìm cách nhắc nhở hoặc yêu cầu con giữ im lặng. Tuy nhiên, việc cố gắng loại bỏ hoàn toàn vocal stimming không phải lúc nào cũng cần thiết hoặc có lợi cho trẻ.

Trong nhiều trường hợp, vocal stimming là cách trẻ tự điều hòa cảm xúc và cảm giác. Do đó, mục tiêu hỗ trợ nên tập trung vào việc xác định nguyên nhân, giảm những yếu tố gây khó chịu và giúp trẻ phát triển thêm các kỹ năng tự điều chỉnh phù hợp.

Nếu hành vi không gây đau đớn, nguy hiểm hoặc ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt, cha mẹ có thể cho phép trẻ thể hiện nhu cầu cảm giác của mình. Ngược lại, khi vocal stimming khiến trẻ khàn giọng, mệt mỏi, khó tham gia hoạt động cần thiết hoặc gây căng thẳng kéo dài, gia đình có thể áp dụng những biện pháp hỗ trợ dưới đây.

4.1. Xác định nguyên nhân khiến trẻ phát ra âm thanh lặp lại

Bước đầu tiên để hỗ trợ trẻ có hành vi vocal stimming là tìm hiểu điều gì khiến trẻ thường xuyên tạo ra những âm thanh lặp đi lặp lại.

Cha mẹ nên quan sát thời điểm xuất hiện hành vi, môi trường xung quanh và trạng thái cảm xúc của con. Đặc biệt, hãy chú ý đến những tình huống xảy ra trước và sau khi trẻ phát ra âm thanh.

Một số câu hỏi phụ huynh có thể đặt ra gồm:

• Trẻ thường phát ra âm thanh khi vui vẻ, lo lắng, mệt mỏi hay buồn chán?
• Hành vi xuất hiện nhiều hơn ở nơi đông người, có tiếng ồn hay khi trẻ phải thực hiện nhiệm vụ khó?
• Trẻ có giảm phát âm lặp lại khi được nghỉ ngơi hoặc chuyển đến không gian yên tĩnh không?
• Sau khi tạo ra âm thanh, trẻ có biểu hiện bình tĩnh, thoải mái hoặc tập trung hơn không?

Ví dụ, nếu trẻ thường xuyên la hét hoặc ngân nga lớn khi ở trung tâm thương mại nhưng ít thực hiện hành vi này tại nhà, cha mẹ có thể cân nhắc khả năng trẻ đang gặp khó khăn với môi trường nhiều kích thích.

Việc ghi chép tần suất, thời điểm và hoàn cảnh xuất hiện vocal stimming trong một đến hai tuần có thể giúp gia đình nhận diện những yếu tố liên quan và trao đổi cụ thể hơn với chuyên gia khi cần thiết.

4.2. Hướng trẻ sang hành vi thay thế phù hợp

Trong trường hợp vocal stimming gây khó chịu cho chính trẻ hoặc ảnh hưởng đáng kể đến các hoạt động cần thiết, cha mẹ có thể hướng dẫn con sử dụng những hình thức tự điều hòa khác.

Tuy nhiên, hành vi thay thế cần đáp ứng được nhu cầu cảm giác hoặc cảm xúc ban đầu của trẻ, thay vì chỉ nhằm khiến trẻ ngừng phát ra âm thanh.

Một số cách hỗ trợ có thể áp dụng:

• Sử dụng đồ chơi cảm giác: Nếu trẻ cần kích thích giác quan để duy trì sự tập trung, cha mẹ có thể thử các món đồ chơi bóp tay hoặc vật dụng cảm giác phù hợp với độ tuổi.
• Khuyến khích vận động: Cho trẻ đi bộ, vận động nhẹ hoặc nghỉ giải lao nếu hành vi xuất hiện khi trẻ phải ngồi quá lâu.
• Thay đổi cách tạo âm thanh: Nếu trẻ thích ngân nga, có thể hướng dẫn trẻ lựa chọn âm lượng nhỏ hơn trong những tình huống cần thiết, miễn là trẻ cảm thấy thoải mái.
• Tạo cơ hội thể hiện sở thích: Nếu trẻ thích âm nhạc, cha mẹ có thể tổ chức hoạt động hát, ngân nga hoặc chơi nhạc trong không gian phù hợp.

Ví dụ, một trẻ thường xuyên ngân nga lớn khi làm bài tập có thể được thử nghỉ ngắn giữa các hoạt động hoặc sử dụng đồ chơi cảm giác để xem cách nào giúp trẻ tập trung dễ dàng hơn.

Cha mẹ không nên ép trẻ chuyển sang hành vi khác nếu điều đó khiến con căng thẳng hơn. Mục tiêu là mở rộng lựa chọn tự điều hòa cho trẻ, không phải thay thế một hành vi vô hại bằng sự kiểm soát cứng nhắc.

4.3. Thiết lập quy tắc về thời điểm và không gian

Đối với những trẻ đã có khả năng hiểu hướng dẫn, cha mẹ có thể giúp con nhận biết những tình huống cần điều chỉnh âm lượng và những không gian có thể thoải mái tạo ra âm thanh.

Thay vì yêu cầu trẻ phải giữ im lặng hoàn toàn, gia đình nên xây dựng những quy tắc đơn giản, dễ hiểu và phù hợp với khả năng của trẻ.

Chẳng hạn, cha mẹ có thể hướng dẫn:

• Khi ở nhà hoặc trong không gian riêng, trẻ có thể ngân nga hoặc tạo âm thanh ở mức không gây đau hay khó chịu.
• Khi tham gia hoạt động cần lắng nghe, trẻ có thể sử dụng âm lượng nhỏ hơn hoặc xin nghỉ giải lao nếu cần.
• Khi cảm thấy quá tải, trẻ có thể ra hiệu để được chuyển đến khu vực yên tĩnh.
• Sử dụng hình ảnh minh họa về âm lượng và không gian để trẻ dễ ghi nhớ.

Ví dụ, phụ huynh có thể chuẩn bị một bảng hình ảnh với các mức âm lượng như “giọng nhỏ”, “giọng trò chuyện” và “giọng ngoài trời”. Thông qua việc thực hành trong những tình huống quen thuộc, trẻ có thể dần hiểu cách điều chỉnh âm lượng khi cần.

Tuy nhiên, không nên áp dụng quy tắc theo hướng trừng phạt, gây xấu hổ hoặc buộc trẻ che giấu hành vi tự kích thích. Những điều chỉnh về âm lượng và thời điểm cần được thực hiện linh hoạt, tôn trọng nhu cầu cảm giác và khả năng thực tế của trẻ.

4.4. Tạo không gian an toàn để trẻ tự điều chỉnh

Môi trường xung quanh có thể ảnh hưởng đáng kể đến tần suất và cường độ vocal stimming ở một số trẻ tự kỷ. Đặc biệt, khi phải tiếp xúc với tiếng ồn, ánh sáng mạnh hoặc quá nhiều hoạt động cùng lúc, trẻ có thể gặp khó khăn trong việc xử lý các kích thích cảm giác.

Vì vậy, xây dựng một không gian an toàn, dễ dự đoán và phù hợp với nhu cầu cảm giác có thể giúp trẻ cảm thấy thoải mái hơn.

Cha mẹ có thể thực hiện một số điều chỉnh như:

• Giảm tiếng ồn không cần thiết: Hạn chế mở tivi, điện thoại hoặc nhiều thiết bị phát âm thanh cùng lúc.
• Bố trí góc nghỉ ngơi: Chuẩn bị một khu vực yên tĩnh với ánh sáng dễ chịu và những vật dụng quen thuộc để trẻ thư giãn.
• Duy trì lịch sinh hoạt ổn định: Sử dụng thời gian biểu bằng hình ảnh để trẻ biết trước những hoạt động sắp diễn ra.
• Chuẩn bị trước khi thay đổi môi trường: Thông báo cho trẻ trước khi đến nơi đông người, tham gia sự kiện hoặc chuyển sang hoạt động mới.
• Tôn trọng nhu cầu nghỉ giải lao: Cho phép trẻ tạm dừng hoạt động khi có dấu hiệu mệt mỏi hoặc quá tải.

Ví dụ, nếu trẻ thường xuyên phát ra âm thanh lớn sau một buổi học dài, cha mẹ có thể dành khoảng thời gian nghỉ ngơi trong không gian yên tĩnh trước khi yêu cầu con tiếp tục những hoạt động khác.

Điều quan trọng là không gian an toàn không nhất thiết phải khiến vocal stimming biến mất. Trẻ vẫn có thể ngân nga hoặc lặp lại âm thanh khi cảm thấy vui vẻ, thoải mái. Mục tiêu chính là giảm căng thẳng và tạo điều kiện để trẻ tự điều chỉnh theo nhu cầu của mình.

4.5. Tăng cường giao tiếp với trẻ

Một số trẻ tự kỷ gặp khó khăn trong việc diễn đạt cảm xúc, nhu cầu hoặc sự khó chịu bằng lời nói. Trong những tình huống này, việc phát triển kỹ năng giao tiếp có thể giúp trẻ có thêm cách thể hiện bản thân và tìm kiếm sự hỗ trợ khi cần thiết.

Cha mẹ nên tăng cường giao tiếp hai chiều, đồng thời tôn trọng những hình thức giao tiếp không sử dụng lời nói của trẻ.

Một số phương pháp có thể áp dụng gồm:

• Sử dụng câu ngắn, rõ ràng: Diễn đạt yêu cầu đơn giản, phù hợp với khả năng hiểu ngôn ngữ của trẻ.
• Kết hợp hình ảnh và cử chỉ: Dùng tranh ảnh, ký hiệu hoặc bảng lựa chọn để trẻ thể hiện nhu cầu như muốn nghỉ ngơi, uống nước hoặc cần giúp đỡ.
• Khuyến khích trẻ bày tỏ cảm xúc: Hướng dẫn trẻ nhận biết và thể hiện những trạng thái như vui, buồn, lo lắng hoặc khó chịu theo cách phù hợp.
• Tạo cơ hội tương tác tự nhiên: Trò chuyện, đọc sách, chơi cùng trẻ và khuyến khích các lượt giao tiếp qua lại mà không gây áp lực.
• Cân nhắc phương tiện giao tiếp tăng cường và thay thế: Với trẻ gặp khó khăn về lời nói, có thể sử dụng bảng tranh, thiết bị giao tiếp hoặc các phương pháp phù hợp theo hướng dẫn của chuyên gia.

Ví dụ, nếu trẻ thường xuyên phát ra âm thanh lớn khi muốn rời khỏi một hoạt động, cha mẹ có thể hướng dẫn con sử dụng thẻ hình “Con muốn nghỉ” hoặc một cử chỉ quen thuộc để thể hiện nhu cầu.

Khi trẻ có thêm phương tiện giao tiếp hiệu quả, một số hành vi phát âm liên quan đến khó khăn trong việc diễn đạt nhu cầu có thể thay đổi. Tuy nhiên, phát triển ngôn ngữ không đồng nghĩa với việc vocal stimming sẽ biến mất, bởi hành vi này còn có thể đáp ứng những nhu cầu cảm giác và cảm xúc riêng biệt.

Nếu vocal stimming xuất hiện đột ngột, gây đau rát cổ họng, ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt hoặc đi kèm những biểu hiện bất thường khác, phụ huynh nên trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia có kinh nghiệm về phát triển trẻ em để được đánh giá và hướng dẫn phù hợp.

Quan trọng nhất, việc hỗ trợ vocal stimming ở trẻ tự kỷ cần hướng đến sự thoải mái, khả năng giao tiếp và chất lượng cuộc sống của trẻ, thay vì chỉ tập trung làm giảm những âm thanh lặp lại.

Kết luận 

Vocal stimming là một dạng hành vi tự kích thích bằng giọng nói hoặc âm thanh thường gặp ở trẻ tự kỷ, có thể giúp trẻ điều hòa cảm xúc, đáp ứng nhu cầu cảm giác và thích nghi với môi trường xung quanh. Mặc dù đôi khi gây lo lắng cho phụ huynh, hành vi này không phải lúc nào cũng bất thường hoặc cần can thiệp để loại bỏ.